Donald Trump İlan Etti, Dünya Nefesini Tuttu: “ABD-İran Anlaşması Yarın İmzalanıyor, Hürmüz Boğazı Açılıyor!”
Donald Trump İlan Etti, Dünya Nefesini Tuttu: “ABD-İran Anlaşması Yarın İmzalanıyor, Hürmüz Boğazı Açılıyor!”
Dünya genelinde enerji piyasalarını ve jeopolitik dengeleri sarsan ABD-İran savaşında tarihi bir kırılma noktasına gelindi. ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı çarpıcı açıklamada, İran ile savaşı sonlandıracak ve Hürmüz Boğazı’nı yeniden küresel ticarete açacak olan mutabakat zaptının yarın (Pazar günü) imzalanacağını duyurdu.
Ancak Trump’ın “Yarın imzalanıyor” açıklamasına karşılık, İran kanadından zamanlamaya ilişkin temkinli ve çelişkili mesajlar geldi.
Trump: “Hürmüz Boğazı Derhal Herkese Açık Olacak”
Başkan Donald Trump, kendi döneminde atılan adımların netice verdiğini savunarak, Barack Obama döneminde imzalanan nükleer anlaşmayı (JCPOA) sert bir dille eleştirdi ve yeni anlaşmayı bir “duvar” olarak nitelendirdi. Trump, paylaşımında şu ifadeleri kullandı:
“Anlaşmanın yarın imzalanması planlanıyor ve imzalanmasının hemen ardından Hürmüz Boğazı HERKESE AÇIK olacak. İran ile ilişkimiz, önceki yönetimlerin sahip olduğundan çok daha farklı ve iyi bir noktada. Artık bir nükleer silah istemiyorlar; satın alma, geliştirme veya başka herhangi bir yolla da buna sahip olamayacaklar.”
Trump ayrıca, Obama döneminin aksine İran’a milyarlarca dolarlık nakit para akışı sağlanmayacağını, “hiçbir paranın el değiştirmeyeceğini” ve doğru zaman geldiğinde İran’ın nükleer tesislerinin altındaki “nükleer tozun” ABD tarafından seyreltilerek imha edileceğini iddia etti.
Pakistan Başbakanı Doğruladı: “Elektronik İmza 24 Saat İçinde”
Sürecin arabuluculuğunu üstlenen ülkelerden biri olan Pakistan’ın Başbakanı Şahbaz Şerif de Trump’ın açıklamalarını destekleyen bir mesaj yayımladı. Şerif, Orta Doğu’da kalıcı barışı sağlayacak tarihi anlaşmanın metninin hazır olduğunu ve önümüzdeki 24 saat içinde taraflar arasında bir “elektronik imza” töreni gerçekleştirilmesinin beklendiğini duyurdu. Katı ablukanın ve çatışmaların ardından bu gelişme, küresel petrol piyasalarında büyük bir rahatlama beklentisi yarattı.
İran’dan Temkinli Revizyon: “Yarın Değil Ama Günler İçinde Olabilir”
ABD ve Pakistan cephesinden gelen “24 saat içinde imza” açıklamalarına karşılık, Tahran yönetimi takvim konusunda daha temkinli bir duruş sergiledi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Esmaeil Baghaei, devlet medyasına yaptığı açıklamada Trump’ın tarihini doğrudan doğrulamadı.
Baghaei, mutabakat zaptının kesin imza tarihi için henüz erken olduğunu belirterek, “Her ne kadar bu imza yarın gerçekleşmeyecek olsa da, önümüzdeki günler içinde atılması ihtimali göz ardı edilemez. Kurumlar arası konsensüsün sağlanması gerekiyor” diyerek kapıyı açık bıraktı.
Anlaşma Neleri Kapsıyor?
Uluslararası basına sızan taslak metinlere göre, arabulucular eşliğinde yürütülen 60 günlük geçici ateşkes planı şu kritik maddeleri içeriyor:
– Hürmüz Boğazı’nın Açılması: İran, şubat ayından bu yana kapalı tuttuğu stratejik Hürmüz Boğazı’ndaki mayınları temizleyecek ve gemilerden geçiş ücreti talep etmeyecek.
– Deniz Ablukasının Kalkması: Karşılığında ABD, İran limanları üzerindeki ağır deniz ablukasını ve petrol ihracatı kısıtlamalarını kademeli olarak gevşetecek.
– Nükleer Program: Anlaşmanın resmiyet kazanmasının ardından başlayacak 60 günlük süreçte, İran’ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunun imhası ve nükleer programının tasfiyesi teknik müzakerelerle masaya yatırılacak.
