ABD’nin New Mexico eyaletinde mahkeme, Meta’nın “kamuya zarar” oluşturduğu ve çocuklara zarar verdiği iddiaları kapsamında şirkete 567 milyon dolar ödeme cezası verdi.
ABD’nin New Mexico eyaletinde mahkeme, Facebook, WhatsApp ve Instagram‘ın çatı şirketi Meta’nın eyaletin “kamuya zarar” oluşturduğu ve çocuklara zarar verdiği yönündeki iddiaları kapsamında 567 milyon dolar ödemesine hükmetti.
Karar, mart ayında bir jürinin Meta’yı çocukları platformlarında çevrim içi avcılara karşı savunmasız bırakmak da dahil olmak üzere çeşitli zararlar nedeniyle sorumlu bulmasının ardından geldi.
Jüri o tarihte şirkete 375 milyon dolar tazminat ödemesi kararı vermişti.
Meta, Fransız haber ajansı AFP’ye yaptığı açıklamada, “Karara katılmıyoruz ve temyize gideceğiz” dedi.
Şirket açıklamasında ayrıca, “Platformlarımızda insanların güvenliğini sağlamak için yoğun çaba gösteriyoruz. Kötü niyetli kişileri ve zararlı içerikleri tespit edip kaldırmanın zorlukları konusunda da şeffaf davrandık” ifadelerini kullandı.
New Mexico Başsavcısı Raul Torrez, Facebook, Instagram ve WhatsApp’ın sahibi olan Meta’ya 2023 yılında dava açmış ve şirketin çocukları çevrim içi tehlikelere karşı korumakta başarısız olduğunu ileri sürmüştü.
Kapanış beyanında savcı Linda Singer, Meta’nın algoritmalarının yetişkin kullanıcıları ergenlerin paylaştığı içeriklere yönlendirdiğini ve şirketin gençlere yönelik risklere ilişkin iç bulgularını gizlediğini savundu.
Jüri mart ayında, Meta’nın ürünlerinin çocuklar açısından güvenli olduğu konusunda tüketicileri yanıltarak eyaletin Haksız Ticari Uygulamalar Yasası’nı ihlal ettiğine karar verdi.
Torrez, perşembe günü yaptığı açıklamada, “Bu dava her zaman çocukları korumak, ailelerin yanında durmak ve dünyanın en büyük teknoloji şirketlerinden birinin gençleri tehlikeye atan uygulamalardan sonuçlarına katlanmadan kazanç sağlayamamasını güvence altına almakla ilgiliydi” dedi.
Torrez ayrıca, “Bugünkü karar, sosyal medyanın çocuklarına ne yaptığı konusunda endişe duyan her ebeveyn ve çevrim içi ortamda daha güvenli büyümeyi hak eden her çocuk için bir zaferdir” ifadelerini kullandı.
Mahkeme kararına göre 567 milyon dolarlık fonun yaklaşık dörtte üçü ruh sağlığı tedavileri için kullanılacak ve ödeme beş yıla yayılacak.
Kalan tutar ise “farkındalık ve önleme”, “tarama ve değerlendirme”, “yönlendirme, bağlantı ve koordinasyon”, uygulama ve değerlendirme programlarına ayrılacak.
Kararın ardından Meta, “Gençleri çevrim içi ortamda koruma konusundaki sicilimize güveniyoruz ve gerçekleri çarpıtan iddialara karşı kendimizi savunmayı sürdüreceğiz” açıklamasını yaptı.
Mahkeme ayrıca Meta’nın yükümlülüklerini yerine getirme çalışmalarına ilişkin yılda iki kez mahkemeye bilgi sunmasını da kararlaştırdı.
Karar kapsamında Meta’nın ürünlerinde değişiklik yapması ve New Mexico’da 13 yaşın altındaki çocukların Facebook ve Instagram’ı kullanmasını engellemek için çabalarını sürdürmesi istendi.
Sosyal medya kullanıcıları için yaş doğrulaması, dünya genelinde düzenleyici kurumlar arasında giderek daha fazla destek görse de bu tür uygulamaların hayata geçirilmesinin karmaşık ve güç olduğu belirtiliyor.
New Mexico Yargıcı Bryan Biedscheid kararında, otomatik oynatma, sonsuz kaydırma, beğeni sayıları, anlık bildirimler ve algoritmik öneriler gibi kullanıcı etkileşimini artırmak için tasarlanan özelliklere karşı özellikle ergenlerin daha hassas olduğunu kaydetti.
Kararda, bu tasarım özelliklerinin bazılarının sektör genelini ilgilendiren sorunlar ve ifade özgürlüğüyle bağlantılı meseleler içerdiği de belirtildi.
Buna rağmen yargıç, 18 yaşın altındaki kullanıcılar için anlık bildirimlerin ve kullanım süresinin aylık 90 saatle, yani günlük ortalama yaklaşık üç saatle sınırlandırılmasına ve “beğeni sayılarının” gizlenmesine hükmetti.
ABD’de sosyal medya şirketlerini çocuklara ve ruh sağlığına yönelik iddia edilen zararlar nedeniyle sorumlu tutmayı amaçlayan binlerce dava açılmış durumda.
Meta hakkında benzer iddialarla dava açan ABD eyaletlerinin sayısı 30’u aşarken, bu davalardan birinin ağustos ayında California’nın Oakland kentinde görülmeye başlaması bekleniyor.
Temmuz ayında ABD’li bir genç, yargılamanın başlamasına günler kala Meta’ya açtığı davayı geri çekti. Aynı kişi YouTube, TikTok ve Snap ile de gizli uzlaşmalara vardı.
Söz konusu dava, ülke genelindeki benzer binlerce davanın nasıl sonuçlanabileceğine yön verebilecek emsal bir dava olarak değerlendiriliyordu.
Sosyal medyanın ruh sağlığı üzerindeki etkilerine ilişkin ilk emsal dava mart ayında sonuçlandı. Los Angeles’taki bir jüri, Meta ve Google’ın 20 yaşındaki bir kadına 6 milyon dolar ödemesine karar verdi.
Mayıs ayında ise Meta, Snap, TikTok ve YouTube, Kentucky’deki bir okul bölgesiyle gizli uzlaşmaya vardı.
