Suriye’ye Dönen Mülteciler, Türkiye’ye Geri Dönmek İstiyor: FAZ Haberi ve Detaylar

Suriye’ye Dönen Mülteciler, Türkiye’ye Geri Dönmek İstiyor: FAZ Haberi ve Detaylar

Tarih: 12 Aralık 2025
Yazar: RDGUNDEM Editör Ekibi
Kategori: Gündem / Göç ve Mülteci Sorunları

Almanya’nın prestijli gazetelerinden Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ), Suriye’ye dönen Suriyeli mültecilerin büyük bir kısmının zorlu yaşam koşulları nedeniyle Türkiye’ye geri dönmek istediğini manşet yaptı. Gazetenin muhabiri Freiderike Böge’nin sahadan derlediği habere göre, Esad rejiminin devrilmesinin üzerinden bir yıl geçmesine rağmen, Suriye’deki altyapı yetersizliği ve ekonomik zorluklar, dönen mültecileri pişman ettiriyor. Türkiye’de yüksek kira gibi nedenlerle ayrılan aileler, şimdi elektrik, su ve internet gibi temel hizmetlerin eksikliğiyle boğuşuyor.

Dönüş Heyecanı Yerini Hayal Kırıklığına Bıraktı

Suriye iç savaşının başlangıcından bu yana Türkiye, yaklaşık 3.7 milyon Suriyeliye ev sahipliği yaptı. Esad’ın Aralık 2024’te devrilmesiyle birlikte, umutlanan binlerce mülteci ülkelerine döndü. Türk yetkililere göre, son bir yılda 500 binden fazla Suriyeli gönüllü olarak Suriye’ye göç etti. Ancak FAZ’ın haberine göre, bu dönüşler arasında pişmanlık yaşayanlar artıyor.

Dönen mülteciler, sosyal medya üzerinden Türkiye’deki arkadaşlarını uyarıyor: “Burada hayat çok zor, dönmeyin.” Çocuklar, Arapça harflere alışamadıkları için okullarda uyum sorunu yaşıyor. Düşük maaşlar ve savaş sonrası devam eden enflasyon, günlük hayatı çekilmez kılıyor. Bir mülteci, “Türkiye’de zor şartlara rağmen fırsatlar vardı, burada sıfırdan başlıyoruz ama umduğumuz gibi değil,” diyor.

Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) Başkanı Filippo Grandi’nin Şam ziyareti sırasında yaptığı açıklamada, “Suriye’deki insani koşullar hızla düzelmezse, komşu ülkelerden dönen 1.2 milyon kişinin çoğu tekrar mülteci statüsünde geri dönebilir,” sözleri dikkat çekiyor. Grandi, Türkiye’nin “git-gör” ziyaret politikalarını övse de, kalıcı dönüşler için daha fazla zaman gerektiğini vurguluyor.

Rakamlarla Durum: Dönüşler Yavaşlıyor

– Toplam Dönüş: Türk İçişleri Bakanlığı verilerine göre, Aralık 2024’ten bu yana 578 bin Suriyeli Türkiye’yi terk etti.
– Günlük Ortalama: İlk aylarda günde 4-5 bin kişi dönerken, şimdi bu sayı 1 binin altına indi.
– Türkiye’deki Kalanlar: Hâlâ yaklaşık 3 milyon Suriyeli geçici koruma statüsünde yaşıyor.
– BM Tahmini: %80’i bir gün dönmek istese de, sadece %50’si şu an hazır hissediyor.

Uzmanlar, Suriye’nin istikrar kazanması için en az 2-3 yıl gerektiğini belirtiyor. İstanbul Gedik Üniversitesi’nden Prof. Şakir Dinçşahin, “Dönenler ya ülkeyi yeniden inşa etme arzusuyla ya da Türkiye’deki mali zorluklarla motive oldu. Ama gerçekler umutları söndürdü,” diyor.

Türkiye’deki Tepkiler: Karışık Duygular

Türkiye’de Suriyelilere yönelik anti-migrant sentiment hâlâ yüksek olsa da, bazı kesimler dönenlerin pişmanlığını fırsat olarak görüyor. Ancak hükümet, gönüllü dönüşleri teşvik eden “git-gör” ziyaretlerini (her aileye 3 kez izin) uzatmayı planlıyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, “Güvenli ve gönüllü dönüşler için çalışıyoruz,” açıklaması yaptı.

Öte yandan, bazı dönenler gibi Halep’te yaşayan 18 yaşındaki Farah, “Türkiye’deki anılarım her şeyim, elimde olsa dönerdim,” diyor. BBC’ye konuşan diğer mülteciler de sıfırdan başlamanın zorluğunu anlatıyor: “Artık mülteci değiliz ama özgürlük hissi bile yetmiyor.”

Ne Bekleniyor?

Suriye Geçiş Hükümeti Başkanı Ahmed al-Sharaa’nın Ankara ziyareti, ekonomik iş birliğini hızlandırabilir. Ancak Reuters’a göre, savaşın izleri silinmeden kalıcı dönüşler sınırlı kalacak. BM, uluslararası destek çağrısı yaparak, “Dönüşler gönüllü olmalı, zorlama değil,” diyor.

RDGUNDEM olarak, bu hassas konuyu yakından takip ediyoruz. Mülteci hakları ve bölgesel istikrar için diplomatik adımlar atılmasını umuyoruz. Siz ne düşünüyorsunuz? Yorumlarda paylaşın!

Kaynaklar:
– Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ) – Freiderike Böge
– BM Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) Raporları
– Türk İçişleri Bakanlığı Verileri

Bu haber, güncel gelişmelere dayanarak hazırlanmıştır. Güncellemeler için RDGUNDEM’i takip edin.