‘Peşkeş Yasası’ Meclis’ten Geçti! İBB’nin 100’ü Aşkın Taşınmazı Tehlikede: Kıyılar ve Tarihi İskeleler Özelleştirme Tehdidi Altında
Ankara – RDGündem.com Özel
07 Kasım 2025 – TBMM Genel Kurulu’nda büyük tartışmalara yol açan “Vakıf Taşınmazları ve Kültür Varlıkları” düzenlemesi içeren kanun teklifinin 10 maddelik birinci bölümü kabul edildi. Muhalefet partileri yasayı “peşkeş yasası” ve “paralel devlet yasası” olarak nitelendirirken, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne (İBB) ait 100’den fazla taşınmazın el değiştirebileceği uyarısı yapıldı. Özellikle kıyı şeritleri ve tarihi iskeleler gibi kamu mirası niteliğindeki alanların özelleştirilme riski, İstanbul’un kültürel ve doğal zenginliğini tehdit ediyor.*
TBMM Genel Kurulu’nda gece geç saatlere kadar süren yoğun oturumda, AK Parti ve MHP milletvekillerinin desteğiyle kabul edilen kanun teklifi, vakıflara ait taşınmazların yönetimini ve kullanımını yeniden yapılandırıyor. Teklifin ilk 10 maddesi, Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün yetkilerini genişletirken, belediyelerin elindeki kültürel varlıkların merkezi idareye devredilmesini kolaylaştırıyor. Muhalefet, bu düzenlemenin “rant kapısı” açtığını savunarak sert tepki gösterdi.
Muhalefetten Tepkiler Yağıyor: “Bu Bir Paralel Devlet Hamlesi!”
CHP Grup Başkanvekili Engin Altay, kürsüden yaptığı konuşmada yasayı “peşkeş yasası” olarak tanımladı: “Ülkenin en değerli kamu mallarını vakıflara peşkeş çekmek, paralel bir devlet kurmak değil de nedir? İstanbul’un kalbi elden gidiyor!” Altay, İBB’ye ait taşınmazların büyük kısmının vakıf iddialarıyla gündeme geleceğini belirtti.
İYİ Parti Milletvekili Şenol Bal, “Bu yasa, kıyılarımızı ve iskelelerimizi yandaşlara açmak için tasarlanmış. Beşiktaş’tan Kadıköy’e, tarihi iskelelerimizi özelleştirecekler. Halkın mirası, sermayenin eline geçecek!” diyerek protesto etti. DEM Parti cephesinden ise “Kültürel soykırım” benzetmesi geldi; milletvekilleri, yasanın azınlık vakıflarını da etkileyeceğini vurguladı.
İBB’nin Kaybedeceği 100+ Taşınmaz: Müze Gazhane’den Tarihi İskelelere
İBB kaynaklarına göre, yasanın doğrudan etkisiyle 100’den fazla taşınmaz risk altında. Bunlar arasında İstanbul’un simgeleri yer alıyor:
– Müze Gazhane ve Artİstanbul Feshane: Kültürel etkinliklerin merkezi olan bu mekanlar, vakıf iddialarıyla merkezi yönetime devredilebilir.
– Beşiktaş İskele Kütüphanesi ve Kadıköy İskele Kütüphanesi: Tarihi iskeleler, turizm adı altında özelleştirme tehdidiyle karşı karşıya. Kıyı şeritlerinin vakıflara tahsisi, halka açık alanları ticarileştirecek.
– Diğer Alanlar: Yerebatan Sarnıcı civarı parseller, Moda Sahili arazileri ve Boğaz hattındaki 50’ye yakın kamu mülkü.
İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Bu yasa İstanbul’un ruhunu satmak için atılmış bir adım. Hukuki tüm yolları sonuna kadar kullanacağız. Halkın malı, halkındır!” dedi.
Yasanın Detayları: Kira Süreleri
Uzatılıyor, Yetkiler Merkeziyetçi Hale Geliyor
Kanun teklifi, Vakıflar Kanunu’nda köklü değişiklikler getiriyor. Öne çıkan maddeler şöyle:
– Vakıflara ait taşınmazların kira süreleri 3 yıldan 5 yıla çıkarılıyor; bu, uzun vadeli ticari anlaşmalara kapı aralıyor.
– Kültürel mirasların “koruma” adı altında Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne devri kolaylaşıyor; belediyelerin itiraz hakkı sınırlanıyor.
– Turizm bölgelerindeki kıyı ve iskeleler, “kontrollü kullanım” kisvesi altında özel sektöre açılabiliyor.
AK Parti Grup Başkanvekili Leyla Şahin Usta, savunmasında “Bu düzenleme, mirasımızı korumak ve ekonomiye katkı sağlamak için gerekli” dese de, muhalefet “rant ekonomisi” eleştirisini sürdürüyor.
Uzmanlar Uyardı: Çevresel ve Kültürel Zarar Kaçınılmaz
Kent plancısı ve mimar Barış Antik, RDGündem.com’a yaptığı açıklamada, “İskelelerin özelleştirilmesi, Boğaz’ın halka açıklığını bitirir. 100’den fazla taşınmazın kaybı, İstanbul’un siluetini bozar” dedi. Çevreci gruplar ise kıyı ekosisteminin turizm baskısıyla yok olacağını belirtiyor.
Yasa, TBMM’de kalan maddelerin görüşülmesiyle tam olarak yasalaşacak. Muhalefet, Anayasa Mahkemesi’ne itiraz sinyali verdi. İstanbul halkı, sosyal medyada #İBBMirasıElimizdenAlınmasın etiketiyle kampanya başlattı.
RDGündem.com, bu haberi TBMM tutanakları, muhalefet açıklamaları ve İBB verileri temel alarak hazırlamıştır. Gelişmeleri anbean takip ediyoruz.
Yorumlarınızı bekliyoruz. Bu yasa hakkında ne düşünüyorsunuz?
